Leki przeciwdepresyjne
Amitryptylina
Weteranka od bólu nerwów
Amitryptylina to starszy lek z rodziny trójpierścieniowych. Działa na wiele receptorów naraz, więc ma sporo skutków ubocznych: suchość w ustach, senność, zaparcia. W depresji stosuje się ją dziś rzadziej, ale w małych dawkach dobrze pomaga w bólu nerwów i zapobiega migrenie.
Haczyk: AMITRYPTYLINA ma trzy pierścienie i trzy kłopoty: sucho, sennie, zaparcie.
Jak działa
Trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny (TLPD): hamuje wychwyt zwrotny serotoniny i noradrenaliny, blokuje też receptory muskarynowe, histaminowe H1 i α1-adrenergiczne.
Kiedy się go stosuje
- Ból neuropatyczny (np. w cukrzycy, po półpaścu)
- Profilaktyka migreny i napięciowego bólu głowy
- Depresja (dziś rzadziej)
Na co uważać
- Suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, nieostre widzenie
- Senność, przyrost masy ciała
- Spadek ciśnienia przy wstawaniu
- Zaburzenia rytmu serca
Dla zaawansowanych
Farmakokinetyka
Metabolizowana do nortryptyliny (też aktywnej) przez CYP2C19 i CYP2D6. t½ ok. 10–28 h.
Bezpieczeństwo
Ma wąski margines bezpieczeństwa: zbyt duża dawka jest groźna dla serca (poszerzenie QRS, arytmie) i wymaga natychmiastowej pomocy w szpitalu.
Osoby starsze
Należy do leków potencjalnie niewłaściwych u seniorów (kryteria Beersa) z powodu działania cholinolitycznego, upadków i splątania.
Przeciwwskazania
Świeży zawał serca, zaburzenia przewodzenia, jaskra z wąskim kątem, przerost prostaty z zatrzymaniem moczu, leczenie inhibitorami MAO.
Przykładowe nazwy handlowe: Amitriptylinum (różni producenci)