NLPZ
Kwas acetylosalicylowy
Zostawia ślad na zawsze
Kwas acetylosalicylowy, czyli aspiryna, wyłącza COX na zawsze. Płytka krwi nie potrafi zrobić nowego enzymu, więc przez całe swoje życie (około tygodnia) słabiej się klei. Dlatego w małej dawce chroni przed zawałem, a w dużej działa przeciwbólowo.
Haczyk: ASPIRYNA zostawia ślad na zawsze: płytka nie klei się do końca życia.
Jak działa
Nieodwracalnie acetyluje COX-1 i COX-2. W płytkach blokuje powstawanie tromboksanu A2.
Kiedy się go stosuje
- Mała dawka (75–150 mg): prewencja zawału i udaru, po zawale, po stentowaniu
- Duża dawka: ból, gorączka, zapalenie
Na co uważać
- Krwawienia, także z przewodu pokarmowego
- Astma aspirynowa
- Zespół Reye’a u dzieci i nastolatków z infekcją wirusową
Dla zaawansowanych
Farmakokinetyka
Szybko hydrolizowany do salicylanu. Mimo krótkiego t½ (ok. 20 min) działanie przeciwpłytkowe trwa 7–10 dni, czyli tyle, ile żyje płytka.
Zależność od dawki
Małe dawki działają głównie przeciwpłytkowo. Dawki 500–1000 mg działają przeciwbólowo i przeciwgorączkowo. Duże dawki przeciwzapalnie, ale z ryzykiem zatrucia salicylanami (szum w uszach).
Interakcje
Ibuprofen przyjęty przed aspiryną osłabia jej działanie przeciwpłytkowe. Zwiększa ryzyko krwawienia z antykoagulantami. Zwiększa toksyczność metotreksatu.
Przeciwwskazania
Czynna choroba wrzodowa, skaza krwotoczna, astma aspirynowa, dzieci z infekcją wirusową, III trymestr ciąży (dawki przeciwbólowe).
Przykładowe nazwy handlowe: Polopiryna, Aspirin, Acard, Polocard