Leki przeciwcukrzycowe

Metformina

Przykręca wątrobie kurek z cukrem

Metformina to pierwszy lek, po który sięga się w cukrzycy typu 2. Przykręca wątrobie produkcję cukru i pomaga mięśniom go zużywać. Sama nie powoduje niedocukrzenia i nie tuczy. Na początku często psuje żołądek, dlatego dawkę zwiększa się powoli i przyjmuje z jedzeniem.

Haczyk: METFORMINA zamyka wątrobie metę: fabryka cukru zwalnia.

Jak działa

Biguanid: hamuje wytwarzanie glukozy w wątrobie (glukoneogenezę), m.in. przez aktywację AMPK, i zwiększa wrażliwość tkanek na insulinę.

Kiedy się go stosuje

• Cukrzyca typu 2 (pierwszy wybór)
• Stan przedcukrzycowy u osób z dużym ryzykiem (poza głównymi wskazaniami)
• Zespół policystycznych jajników z insulinoopornością (poza głównymi wskazaniami)

Na co uważać

• Biegunka, nudności, metaliczny posmak
• Niedobór witaminy B12 przy długim stosowaniu
• Kwasica mleczanowa (rzadko, przy niewydolności nerek lub niedotlenieniu)

Dla zaawansowanych

Farmakokinetyka

Nie wiąże się z białkami i nie jest metabolizowana, wydala się ją w postaci niezmienionej przez nerki. Dawkę zmniejsza się przy eGFR 30–45 ml/min, poniżej 30 lek jest przeciwwskazany.

Kontrast jodowy

U chorych z eGFR poniżej 30 ml/min lub z ostrym uszkodzeniem nerek metforminę wstrzymuje się przed podaniem kontrastu i wraca do niej po 48 h, gdy czynność nerek jest stabilna.

Badania

UKPDS: mniej powikłań i zgonów u chorych na cukrzycę typu 2 z nadwagą.

Przeciwwskazania

eGFR poniżej 30 ml/min, kwasica ketonowa, ciężkie zakażenia, wstrząs, niewydolność oddechowa, nadużywanie alkoholu.

Przykładowe nazwy handlowe: Glucophage, Metformax, Siofor, Formetic